Dzieje jakie wyróżniają kulture na ziemiach polskich sięgają czterech i pół tysięcy lat, czasu, kiedy osiadł tu przybyły z południa lud ceramiki wstęgowej, biegły w uprawie roli, za pomocą narzędzi z drewna lub kamieni. Łowcy i paterze , którzy osiedlili się w szóstym wieku osiedlili się na żyznych ziemiach i dali początek narodowi mieszkającemu tu do dziś. Niestety jest za wcześnie by pojawił się jakiś obraz stanowiący świadectwo tejże kultury, jednakże zachowały się prostsze przekazy świadczące o tym, że niegdyś ona tu istniała. Pięćset lat później plemię pucharów lejkowatych wydobywało już tu krzemień, który służył na ostrza do siekier. Na bałtyckich plażach zbierano jantar, który słynnym szlakiem bursztynowym dostarczany był do Grecji, Rzymu i Kartaginy. Narzędziem z brązu nasi przodkowie zaczęli posługiwać się około 1800 lat przed naszą erą, a żelaznymi tysiąc lat później. W tym też okresie pojawiła się też po raz pierwszy sztuka, którą tworzono w sposób prosty lecz niezwykle estetyczny i piękny. Ten proces został przypieczętowany rozwojem kultury łużyckiej, których kolebką były dzisiejsze tereny wielkopolski. Jej pozostałościami są pozostałości po licznych grodach, siedzibach zamożnych rodów, które też określa się mianem sztuka. Liczne najazdy sąsiedzkich plemion osłabiły kulturę łużycką, a ostatecznie pogłębił ją upadek cesarstwa zachodniorzymskiego, ogromnego rynku zbytu dla bursztynu, futer, wosku i niewolników. W siedemnastym wieku rozwijała się wśród słowian nowa forma organizacji społecznej, zwana opole. Na wspólnym terytorium gospodarzyły rodziny, które dzieliły się owocami lasów i jezior , ale też świadczyły daninę i robociznę na wspólne cele, a nawet tropiły przestępców, jeśli wdarli się oni w granice opola. W połowie dziesiątego wieku do bram grodów słowiańskich zapukała chrześcijańska Europa. W tym okresie szczególnie mocno ujawniła się sztuka, która przetrwała w postaci geometrycznych ornamentów, wykonywanych najczęściej na naczyniach ceramicznych.
Kultura i sztuka doby reformacji w piętnastowiecznej Polsce okazała się ożywczym ruchem umysłowym, mimo, że nawet w okresie największych triumfów protestantyzmu polski kościół katolicki utrzymał pełnię swoich przywilejów. Jednocześnie władcy rzeczpospolitej nawet po uchwaleniu soboru trydeckiego , nie dostosowali się do jego sugestii , aby wprowadzić represję wobec różnowierców. Ówczesna Polska wyróżniała się niespotykaną nigdzie indziej w Europie tolerancją religijną. Polscy protestanci mieli wiele zasług jeśli idzie o kulture i naukę tego okresu. Po pierwsze upowszechnili w druku polską mowę , jako język ojczysty nowego typu katechizmów, dialogów, modlitewników wymierzonych w papiestwo. Drukarnie zakładane przy szkołach wyznaniowych publikowały zarówno teksty kalwinistów , Lateran , a także braci polskich. Różne odmiany protestantyzmu wyznawali także autorzy dzieł znaczących dla rozwoju kultury polskiej epoki. Polską kulturę religijną nie dopuszczał poważniejszych konfliktów między katolikami i protestantami. Nawet poglądy uważane za oba odłamy od chrześcijaństwa za heretyckie , głoszono w Polsce bez żadnych ograniczeń. Teorie heliocentryczną paryska Sorbona uznała za nieudaną i nie doceniła, zaś już w 1616 roku, trafiła ona do Indeksu Ksiąg Zakazanych, ale na uniwersytecie krakowskim została wydana aż w roku 1622. Katolicy chętnie czerpali z dokonań protestantów, z cech jakich wyróżniała się ich nauka, kultura, sztuka, czy indywidualnych właściwości jakie były używane w obraz. Słynny tłumacz Biblii , Jakub Wujek, wzorował się na przekładach arian, co w dalszych poczynaniach spowodowało ingerencję cenzury zakonnej w jego tekst. W ariańskiej drukarni w Krakowie i w innych oficynach tłoczono dzieła zaprzysięgłych katolików. W ramach znakomitej szkoły braci czeskich zasiadało wielu synów katolickiej szlachty. Psalmy mistrzowsko przekładane przez Jana Kochanowskiego śpiewano zarówno w zborach protestanckich, jak i w kościołach katolckich, co nie wzbudzało niczyich protestów.
Piękno to pojęcie względne, bowiem dla każdej osoby oznacza co innego, ma inny wymiar i jest pojmowany w innych kategoriach. Niektórzy gdy zostaną poproszeni o podanie przykładu czegoś pięknego, bez wahania wskażą obraz sławnego malarza. Inna osoba, w tej samej sytuacji natomiast przytoczy fragment wiersza, choćby Wisławy Szymborskiej. Natomiast młody mężczyzna, z pewnością pomyślał by o nowym, sportowym modelu samochodu. Kwestia postrzegania piękna nie powinna podlegać żadnej ocenie. Dotyczy bowiem indywidualnych upodobań i jest uzależniony od gustu każdego z nas. Dla jednej osoby piękna sztuka w teatrze jest czymś niezwykłym i zapadającym w pamięć. Ktoś inny po obejrzeniu tego samego przedstawienia, oceni go jako nudy i nie warty uwagi. Jak przecież porównać obraz Jana Matejki, z dobrze wykonanym grafity. Obecnie zarówno jedno jaki i drugie to szkuta. Rozumiana jednak w innych kategoriach. Na pewno wiele osób zgodzi się z tym stwierdzeniem. Trudno przekonać starsza kobietę, że graffiti na murze, to sztuka. Jednak tyle samo trudu trzeba by włożyć, aby przekonać nastolatka aby poszedł do muzeum.
Gdy w grę wchodzi kultura słowa, czy kultura osobista, trudno jest pozwolić sobie na tak szeroka rozbieżność. Można pokusić się nawet o stwierdzenie,że nie jest to dopuszczalne. W społeczeństwie bowiem panują jasno opisane reguły i zasady którymi powinniśmy się kierować. Należy ich przestrzegać i nie wolno ich łamać. Za przeciwstawianie się przepisom, grożą różnego rodzaju konsekwencje. Owe kary są dostosowane do stopnia przewinienia. Nie jesteśmy jednak w stanie nikogo przymusić do przestrzegania zasad. Tak samo jest w kwestii piękna, nie można do niczego zmuszać. Bo jaki sens ma nakazywanie młodym ludziom chodzenia do teatru im słuchania muzyki poważnej? Jedyne co można tym osiągnąć, to jeszcze większe zniechęcenie. Warto pozwolić młodzieży na postrzeganie sztuki w sposób w jaki sami go widzą, bez zbędnego oceniania i nadmiernego komentowania. Gdyż może zostać to odebrane jako narzucanie swojego zdania.
Rozwój jakim cechuje się sztuka gotycka , nastąpił w Polsce od połowy trzynastego wieku i możliwy był dzięki umocnieniu się mieszczaństwa , nowej zamożnej klasy społecznej, która powstała obok feudalnego rycerstwa i duchowieństwa. Jednocześnie oprócz artystów tworzących kulture na zamówienie klasztorów lub dworów zaczynają działać twórcy miejscy , zrzeszający się w cechy i opłacani przez mieszczańskich fundatorów. Zabudowę miast podporządkowywał atak zwana lokalizacja , czyli prawne uznanie osiedla za organizm miejski. W centrum kwadratowego rynku powstał ratusz, siedziba wójta i samorządu miejskiego. W podcieniach ratusza mieściły się kramy i waga miejska. Z każdego rogu rynku wychodziły dwie ulice , dając początek kolejnym kwadratom zabudowy miasta. W jednym z rogów wznoszono farę , główny kościół, którego ołtarz główny zdobił najczęściej obraz matki najświętszej z Dzieciątkiem Jezus. Klasztory zakonów żebraczych wznoszono na przedmieściach i powstawały między innymi zakony franciszkańskie, dominikańskie. Tak rozplanowane miasto odpasowały potężne ceglano kamienne mury z basztami sięgającymi nawet siedem metrów. W porównaniu do budowli romańskich gotyckie kościoły były znacznie większe wyższe i smuklejsze i tym głównie odróżniała się nowo tworzona sztuka od swej poprzedniej. Opierały się one na ostrosłupach , co w zamierzeniu architektów miało kierować myśli wiernych ku Bogu. Wyraźnie poszerzone prezbiteria musiały też pomieścić coraz bogatszy ceremoniał liturgiczny. Rozpowszechnił się zwyczaj wygłaszania długich kazań , które wymagały by kaznodzieja nawiązał kontakt z rzeszą słuchaczy w obszernym wnętrzu. Rozwijało się też budownictwo klasztorne , finansowane przez coraz silniejsze zakony. Gotyckie rzeźby zwieńczone były kolumnami, a obraz który powstawał w tym okresie szczycił się cala gamą barw i kunsztowną obudową. Freski kościelne przedstawiały postacie jako wysmukłe, wyniosłe figury , okryte zdobnymi szatami, które świetnie się komponowały z barwą kościoła.
Każdy ma w swoim domu ma choć jeden obraz. Trudno byłoby także odnaleźć człowieka, który w swym życiu, choć raz nie słyszał utworu mieszczącego się w kanonach muzyki poważnej. Większość przestrzega podstawowych zasad kultury osobistej. Wiemy co to kultura fizyczna, czy kultura języka. Staramy się przestrzegać zasad i norm panujących w społeczeństwie. To pozwala na dogadanie się i rozwiązywanie konfliktów. Taki obraz społeczeństwa jest niezwykle pozytywny, lecz niestety nie jedyny. Zdarzają się również odstępstwa od reguły, ludzie nie przestrzegający zasad ponoszą tego konsekwencje. Bywają ona tak drastyczne, jak odizolowanie od społeczeństwa w postaci zakładu karnego. W kontekście takiego przykładu spokój i ułożenie nabiera innego znaczenia. A harmonia chociażby w rodzinie to swego rodzaju sztuka. Trudno ją zbudować a jeszcze trudniej utrzymać. Ważna staje się miłość ale także przyjaźń. Bez zaufania też nic się nie zbuduje, to przecież fundament wszystkiego. Sztuka prowadzenia domu i utrzymania spokoju rodzinnego jest najtrudniejszą sztuką. Malować potrafi każdy, w prawdzie z różnym skutkiem ale jednak. Nie każdy przecież to Picasso czy Matejko ale pędzel w ręku na pewno trzymał nie jeden raz. W obraz trzeba włożyć serce . Aby ognisko domowe płonęło żywym ogniem należy poświecić całego siebie. Pod koniec życia patrzymy na dzieci, wnuki widzimy jakie dzieło stworzyliśmy. Jest ono jedyne i nie powtarzalne w swoim rodzaju, z pewnością jednak nie jest idealne. Znajdziemy na nim zarówno burzliwe upadki jak i słoneczne wzniesienia. Na obrazie z naszego życia są nie tylko ładne kolory ale i szarości. Te ciemne barwy symbolizują wszystkie problemy, zmartwienia, nieporozumienia oraz kłótnie, bez których nasz los byłby mdły i monotonny. Każdy problem pozwala na scementowanie związku. Dzięki nim obraz naszego życia jest pełniejszy i staje się wzorem do naśladowania dla naszych potomków biorących z nasz przykład. Każdy tworzy swoją sztukę taką, na jaką zasłużył i na jaką go stać.